Data Act, eFTI of allebei: wat raakt mijn datastromen?
Kort: het zijn twee verschillende datastromen. De Data Act gaat over data van connected producten (voertuig-, sensor-, machinedata); eFTI over het elektronisch aanleveren van wettelijke vrachtdocumenten aan de overheid. Ze kunnen allebei op je gelden.
Kort antwoord: Het zijn twee verschillende datastromen. De Data Act regelt wie bij je productdata mag; eFTI regelt het elektronisch aanleveren van vrachtdocumenten aan de overheid. In transport en logistiek kunnen ze allebei tegelijk gelden.
Twee regimes, twee soorten data
De Data Act (Verordening (EU) 2023/2854, van toepassing sinds 12 september 2025) gaat over data van connected producten: voertuigdata, sensordata, machinedata. De kernvraag is: wie mag bij die data — de gebruiker, de datahouder, of een derde partij? Het kader bepaalt onder welke voorwaarden die productdata gedeeld en gebruikt mag worden.
eFTI (Verordening (EU) 2020/1056) gaat over iets heel anders: wettelijke vrachtinformatie. Denk aan de vrachtbrief, gegevens over gevaarlijke stoffen en vergunningen. Vanaf 9 juli 2027 moeten autoriteiten deze documenten elektronisch accepteren als ze via een gecertificeerd platform worden aangeleverd. eFTI gaat dus niet over wie bij je data mag, maar over het elektronisch aanleveren van vrachtdocumenten aan de overheid.
Wanneer raakt welke jou?
De Data Act raakt je zodra je werkt met connected producten die data genereren — een telematicasysteem in je vloot, sensoren op een trailer, machines in je magazijn. De vraag is dan: wie heeft toegang tot die data en onder welke voorwaarden.
eFTI raakt je zodra je wettelijke vrachtinformatie aan autoriteiten verstrekt en die stroom wilt of moet digitaliseren. De vraag is dan: lever je die documenten elektronisch aan via een gecertificeerd platform.
Allebei tegelijk
In de praktijk kunnen beide regimes naast elkaar gelden. Een vervoerder met telematica in de vloot valt onder de Data Act voor zijn voertuigdata, en raakt tegelijk eFTI voor de vrachtdocumenten die hij aan de overheid aanlevert. Het zijn aparte vragen met aparte antwoorden: behandel ze gescheiden en breng eerst in kaart welke datastromen je hebt.
Lees het hoofddossier: Data Act in transport en logistiek. Of doe de Transport & Logistiek-scan.
Bronnen
- https://eur-lex.europa.eu/eli/reg/2023/2854/oj
Verordening (EU) 2023/2854 (Data Act) en Verordening (EU) 2020/1056 (eFTI).
Lees ook
Data Act en bedrijfsgeheimen: moet ik data delen die mijn trade secret is?
Niet zomaar weigeren. De Data Act geeft gebruikers recht op data van connected products, maar beschermt bedrijfsgeheimen: je mag beschermende maatregelen treffen en in uitzonderlijke gevallen weigeren bij ernstige schade.
Is eFTI verplicht voor mij als vervoerder?
eFTI dwingt jóu niet om digitaal te gaan, maar verplicht autoriteiten om elektronische vrachtinformatie te accepteren vanaf 9 juli 2027. Papier mag nog, maar digitaal-eerst wordt de norm. Wat dat praktisch betekent voor vervoerders, expediteurs en verladers.
eFTI en gevaarlijke stoffen (ADR): wat verandert er?
Onder eFTI (Verordening (EU) 2020/1056) valt ook ADR-vrachtinformatie. Autoriteiten moeten deze vanaf 9 juli 2027 elektronisch accepteren via gecertificeerde platforms. Papier blijft toegestaan. Wat dit betekent voor het transport van gevaarlijke stoffen.