Data Act en bedrijfsgeheimen: moet ik data delen die mijn trade secret is?
Niet zomaar weigeren. De Data Act geeft gebruikers recht op data van connected products, maar beschermt bedrijfsgeheimen: je mag beschermende maatregelen treffen en in uitzonderlijke gevallen weigeren bij ernstige schade.
Kort antwoord: Nee, een bedrijfsgeheim is geen vrijbrief om data delen te weigeren. De Data Act geeft gebruikers van connected products recht op de gegenereerde data en op delen met derden, maar beschermt je bedrijfsgeheimen tegelijk. Je mag beschermende maatregelen treffen en alleen in uitzonderlijke, goed onderbouwde gevallen weigeren.
Wat regelt de Data Act?
De Data Act is Verordening (EU) 2023/2854. Hij geeft gebruikers van connected products — denk aan voertuigen, telematica-units en sensoren — recht op de data die het product genereert, en het recht die data te laten delen met derden. Jij als datahouder (bijvoorbeeld fabrikant van telematica of voertuigen) bent in beginsel verplicht die toegang te faciliteren.
Tegelijk erkent de verordening dat in die datastromen bedrijfsgeheimen kunnen zitten. Daarvoor bieden art. 4 en 5 een uitdrukkelijk beschermingskader. Het uitgangspunt is een balans: toegang voor de gebruiker, met waarborgen voor jouw legitieme belangen.
Hoe worden je bedrijfsgeheimen beschermd?
De bescherming is getrapt, niet absoluut:
- Maatregelen, geen blokkade. Je mag noodzakelijke technische en organisatorische maatregelen treffen om je bedrijfsgeheimen te bewaren, bijvoorbeeld vertrouwelijkheidsafspraken of technische waarborgen rond de gedeelde data.
- Identificeer en motiveer. Voorwaarde is wel dat je de betrokken gegevens vooraf als bedrijfsgeheim aanmerkt en je beroep onderbouwt. Een algemene verwijzing naar "concurrentiegevoeligheid" is onvoldoende.
- Weigeren of opschorten als uiterste middel. Alleen in uitzonderlijke, goed gemotiveerde gevallen mag je het delen weigeren of opschorten, namelijk als aantoonbaar ernstige economische schade dreigt. Je moet dat melden bij de bevoegde autoriteit.
Het is dus geen recht om standaard te weigeren, maar een uitzondering die je per geval moet verantwoorden.
Wat moet je nu doen?
Als fabrikant van telematica of voertuigen bereid je je het beste vooraf voor:
- Inventariseer welke datavelden echte bedrijfsgeheimen bevatten en welke gewoon deelbaar zijn.
- Leg afspraken vast met gebruikers en derden over vertrouwelijkheid en gebruik van de gedeelde data.
- Richt een proces in voor de uitzonderingsgrond: hoe onderbouw je ernstige schade en hoe meld je dat aan de toezichthouder.
Zo voldoe je aan je deelverplichting zonder je werkelijke bedrijfsgeheimen prijs te geven.
Lees ook het overzicht Transport & Logistiek. Doe de scan.
Bronnen
- https://eur-lex.europa.eu/eli/reg/2023/2854/oj
Verordening (EU) 2023/2854 (Data Act), art. 4-5: datatoegang en bedrijfsgeheimen.
Lees ook
Valt mijn telematica- en voertuigdata onder de Data Act?
Ja. Data die je vrachtwagens, boordcomputers en sensoren genereren valt onder de connected-product-regels van de Data Act. Als gebruiker heb je recht op toegang — en kun je die data laten delen met een derde. Wat dat concreet betekent voor je wagenpark.
Data Act, eFTI of allebei: wat raakt mijn datastromen?
Kort: het zijn twee verschillende datastromen. De Data Act gaat over data van connected producten (voertuig-, sensor-, machinedata); eFTI over het elektronisch aanleveren van wettelijke vrachtdocumenten aan de overheid. Ze kunnen allebei op je gelden.
De Data Act voor transport en logistiek: wie krijgt toegang tot jouw voertuig- en ketendata?
De Data Act geldt sinds 12 september 2025 en raakt iedereen met connected voertuigen of sensoren: wie krijgt toegang tot hun data, tegen welke voorwaarden, en hoe voorkom je lock-in? Wat de verordening betekent voor transport en logistiek.