CSRD en de vrijwillige VSME-standaard voor het mkb

Kort antwoord: De CSRD (Richtlijn (EU) 2022/2464) verplicht grote ondernemingen en beursgenoteerde mkb-bedrijven tot duurzaamheidsrapportage volgens de ESRS. Niet-beursgenoteerde mkb-bedrijven vallen niet onder die plicht. Voor hen ontwikkelde EFRAG de VSME, een vrijwillige standaard om duurzaamheidsvragen uit de keten op een eenduidige manier te beantwoorden.

Wat de CSRD regelt en voor wie

De Corporate Sustainability Reporting Directive (CSRD), Richtlijn (EU) 2022/2464, wijzigt de bestaande Europese boekhoud- en transparantieregels en breidt de duurzaamheidsrapportage fors uit. Ondernemingen die onder de richtlijn vallen, moeten rapporteren volgens de European Sustainability Reporting Standards (ESRS), die door EFRAG zijn ontwikkeld en door de Europese Commissie zijn vastgesteld.

De reikwijdte is gefaseerd opgebouwd en richt zich op grote ondernemingen en op beursgenoteerde mkb-bedrijven (met uitzondering van micro-ondernemingen). Niet-beursgenoteerde mkb-bedrijven vallen niet rechtstreeks onder de rapportageplicht van de CSRD. De exacte criteria en toepassingsdata staan in de richtlijntekst zelf en in de nationale omzettingswetgeving; raadpleeg daarvoor de authentieke tekst op EUR-Lex.

Let op: de reikwijdte en tijdlijn van de CSRD zijn onderwerp van lopende Europese vereenvoudigingsvoorstellen. De stand op enig moment is daarom het beste te verifiëren via de officiële bronnen van de Europese Commissie en EUR-Lex.

Waarom de VSME er is

Hoewel niet-beursgenoteerde mkb-bedrijven niet rapportageplichtig zijn, krijgen zij in de praktijk wel duurzaamheidsvragen — van grotere klanten die zelf onder de CSRD vallen, en van banken en investeerders die ketengegevens nodig hebben. Zonder gemeenschappelijk kader leidt dat tot uiteenlopende, soms tegenstrijdige verzoeken.

De Voluntary Sustainability Reporting Standard for non-listed SMEs (VSME) is door EFRAG ontwikkeld om hierop een eenduidig, vrijwillig antwoord te bieden. De standaard is bedoeld als gemeenschappelijke taal: een mkb-bedrijf rapporteert eenmaal volgens de VSME en kan die gegevens hergebruiken bij verschillende vragenstellers. De VSME is uitdrukkelijk vrijwillig en legt geen wettelijke verplichting op.

Hoe de VSME zich verhoudt tot de CSRD

De VSME staat los van de wettelijke ESRS-rapportageplicht onder de CSRD, maar is er inhoudelijk op afgestemd zodat de gegevens bruikbaar zijn in de keten. De standaard is zo opgezet dat een mkb-bedrijf naar verhouding beperkte, relevante informatie kan aanleveren, in plaats van de volledige ESRS-set die voor grote ondernemingen geldt.

Voor de precieze opbouw, de modules en de status van de standaard is de EFRAG-projectpagina de hoofdbron. Wie wil weten of een specifieke onderneming onder de CSRD valt, of welke verzoeken uit de keten redelijk zijn, doet er verstandig aan de toepassing te toetsen aan de richtlijntekst en aan de eigen contractuele afspraken, en niet alleen aan wat een ketenpartner vraagt.

Lees ook: Transport & Logistiek.

Doe de scan.